Soạn và xuất bản
Trang này đi theo vòng đời của một bài: tạo, viết, lưu nháp, xuất bản, sửa, gỡ, xoá. Tên nút và ô trong trang này chép đúng từ giao diện CMS, in đậm.
Danh sách bài
Chọn một bộ sưu tập ở thanh bên trái (Trang, Tin tức, Thông báo hoặc Playbook). Danh sách hiện bài mới sửa nhất ở trên cùng.
- Ba thẻ lọc: Tất cả, Nháp, Đã xuất bản.
- Ô Tìm theo tiêu đề hoặc slug.
- Bấm vào một dòng để mở bài.
Danh sách tải theo từng trang. Dòng đếm dưới tên bộ sưu tập cho biết đã tải đủ hay chưa:
12 mục: đó là tất cả.Đang hiện 100 mục mới sửa nhất, còn mục chưa tải: còn bài cũ hơn. Bấm Tải thêm ở cuối danh sách để hiện tiếp.
Không thấy bài mình tìm thì dùng ô tìm kiếm, hoặc bấm Tải thêm trước khi kết luận là bài không có.
Tạo bài mới
- Trong danh sách của bộ sưu tập, bấm Tạo mới.
- Điền Tiêu đề. CMS tự tạo slug từ tiêu đề.
- Chọn Ngôn ngữ: Tiếng Việt hoặc English.
Bài mới luôn bắt đầu ở trạng thái nháp. Trên thanh trên cùng, bài chưa lưu lần nào có nhãn Mục mới.
Slug
Slug là phần cuối của địa chỉ web. Ví dụ bài tin tức có slug khai-giang-thang-11 sẽ nằm ở www.conan.school/news/khai-giang-thang-11.
Khi mới tạo bài, slug tự đi theo tiêu đề và bỏ dấu tiếng Việt. Bạn sửa tay ô slug thì CMS ngừng tự tạo. Muốn tạo lại từ tiêu đề thì bấm Tạo lại từ tiêu đề cạnh nhãn ô.
Luật cho slug:
- Chỉ chữ thường không dấu, số và gạch nối
-. Không khoảng trắng, không dấu tiếng Việt. Gõ sai thì khi rời ô, CMS tự sửa lại cho đúng dạng. - Không bắt đầu hay kết thúc bằng gạch nối, không hai gạch nối liền nhau.
- Ngắn, đọc lên hiểu được bài nói gì. Tối đa 120 ký tự.
- Trong cùng một bộ sưu tập và cùng ngôn ngữ, mỗi slug chỉ dùng một lần. Trùng thì CMS báo lỗi ngay dưới ô slug và không lưu.
- Đừng đổi slug sau khi đã xuất bản. Địa chỉ cũ đã được chia sẻ, đã vào Google. Bài đang xuất bản mà bạn sửa slug, CMS hiện cảnh báo: Mục đang xuất bản: đổi slug là đổi đường dẫn trên www, liên kết cũ sẽ gãy. Nếu buộc phải đổi, báo dev để đặt chuyển hướng.
Viết bằng Markdown
Ô Nội dung (Markdown) nằm cạnh khung xem trước trên màn hình rộng. Trên màn hình hẹp, chuyển giữa hai thẻ Soạn và Xem trước.
Vài cách gõ hay dùng:
| Bạn gõ | Bạn được |
|---|---|
## Tiêu đề mục | Một tiêu đề mục |
**chữ đậm** | chữ đậm |
*chữ nghiêng* | chữ nghiêng |
- một ý | Một dòng gạch đầu dòng |
1. bước một | Một dòng đánh số |
[chữ hiện ra](https://...) | Một đường dẫn |
 | Một ảnh trong bài |
Mẹo:
- Không dùng
#một dấu (tiêu đề cấp 1) trong thân bài. Tiêu đề bài đã là cấp 1 rồi. Bắt đầu từ##. - Mỗi đoạn cách nhau một dòng trống. Xuống dòng một lần thì Markdown coi như vẫn cùng đoạn.
- Ảnh trong bài luôn có mô tả trong ngoặc vuông. Người khiếm thị nghe phần mô tả đó.
- HTML gõ thẳng vào Markdown không được hiển thị.
Tóm tắt
Ô Tóm tắt: một hai câu nói bài này cho ai và họ được gì. Tóm tắt hiện ở danh sách bài và thẻ chia sẻ, và thường được Google lấy làm đoạn mô tả. Đừng chép câu đầu của bài vào đây.
Ảnh bìa
Ô Ảnh bìa (URL) nhận một địa chỉ ảnh, bắt đầu bằng https://. Dán địa chỉ vào, ảnh xem trước hiện ngay bên dưới. Nếu thấy dòng Không tải được ảnh từ URL này, địa chỉ sai hoặc ảnh không mở công khai.
- Dùng ảnh ngang, tỉ lệ 16:9 là đẹp nhất.
- Ảnh phải mở được công khai. Ảnh nằm trong Google Drive riêng hay sau đăng nhập sẽ hiện thành ô trống trên www.
- Không đặt chữ quan trọng lên ảnh bìa. Ảnh bị cắt khác nhau trên điện thoại và máy tính.
Lưu nháp
Với bài nháp, nút lưu tên là Lưu nháp. Bấm bất cứ lúc nào, hoặc nhấn Ctrl+S (Cmd+S trên máy Mac). Bài vẫn là nháp: chỉ người trong CMS thấy, www không hiện.
- Khi có chỗ chưa lưu, thanh trên cùng hiện dòng Có thay đổi chưa lưu. Đóng tab hay tải lại trang lúc đó, trình duyệt hỏi lại.
- Không có gì đổi thì nút lưu mờ đi: mỗi lần lưu là một bản lịch sử, nên CMS không lưu bản trùng.
- Ô nào sai (thiếu tiêu đề, slug sai dạng, ảnh bìa không phải
http/https), CMS báo đỏ ngay dưới ô đó và không gửi gì đi.
Mỗi lần lưu, CMS giữ lại một bản. Xem Lịch sử phiên bản.
Xuất bản
Khi bài đã ổn, bấm Xuất bản. Nếu còn chỗ chưa lưu, CMS lưu trước rồi mới xuất bản. Nhãn trạng thái đổi thành Đã xuất bản, và www bắt đầu hiện bài.
Trước khi bấm, tự hỏi:
- Tiêu đề, tóm tắt, slug đã đúng chưa?
- Ảnh bìa có hiện trong khung xem trước chưa?
- Đã đọc lại theo Luật chữ chưa?
www có thể mất tới 5 phút mới hiện bài, vì trang công khai được lưu đệm.
Gỡ rồi xuất bản lại thì bài giữ ngày xuất bản cũ, không nhảy lên đầu danh sách.
Sửa bài đã xuất bản
Với bài đang xuất bản, nút lưu đổi tên thành Lưu và cập nhật trên www. Tên dài là có chủ ý: lưu bài đang xuất bản là thay ngay bản đang hiện trên www.conan.school, không có bước nháp ở giữa.
Bấm nút đó (hay nhấn Ctrl+S), CMS hỏi lại bằng hộp Lưu và cập nhật trên www?:
- Lưu và cập nhật: lưu, và bản mới thay bản cũ trên www. Trang công khai có thể cần tới 5 phút để làm mới.
- Huỷ: không lưu gì, nội dung bạn đang gõ vẫn còn trong trình soạn.
Sửa lớn mà chưa muốn người đọc thấy bản dở dang thì bấm Gỡ xuất bản trước, sửa và lưu nháp thoải mái, xong rồi Xuất bản lại.
Khi có người khác vừa sửa cùng bài
Hai người cùng mở một bài. Người kia lưu trước. Lúc bạn lưu (hoặc xuất bản, gỡ, xoá), CMS không ghi đè lên bản của họ mà dừng lại, và hiện một khung vàng ở đầu trình soạn: Có người khác vừa sửa mục này.
Lúc đó chưa có gì bị mất: nội dung bạn đang gõ vẫn nguyên trong trình soạn. Bạn chọn một trong ba lối:
| Nút | Làm gì | Dùng khi |
|---|---|---|
| Xem bản của họ | Mở Lịch sử phiên bản. Bản trên cùng (nhãn mới nhất) là bản của người kia | Luôn bấm cái này trước, để biết họ đã đổi gì |
| Giữ bản của tôi | Lấy bản mới nhất làm mốc mà không đổi gì bạn đã gõ. Bấm lưu thêm một lần nữa để ghi bản của bạn đè lên bản của họ | Bạn đã xem bản của họ và chắc bản của mình đúng hơn |
| Bỏ bản của tôi, mở bản của họ | Thay cả trình soạn bằng bản mới nhất trên máy chủ. Phần bạn vừa gõ bị bỏ | Bản của họ đã đủ, hoặc bạn muốn sửa lại từ bản của họ |
Muốn gộp cả hai: chép phần cần giữ từ trình soạn ra chỗ khác, bấm Bỏ bản của tôi, mở bản của họ, dán lại phần đó, rồi lưu.
Nếu người kia đã xoá bài, CMS báo Mục này đã bị xoá. Chép phần nội dung cần giữ trước khi rời trang.
Gỡ bài
Bấm Gỡ xuất bản để đưa bài về nháp. www thôi hiện bài (có thể mất tới 5 phút), nhưng bài và lịch sử của nó vẫn còn trong CMS. Muốn hiện lại thì bấm Xuất bản.
Gỡ là cách an toàn khi bạn không chắc. Luôn thử gỡ trước khi nghĩ tới xoá.
Xoá bài
Bấm Xoá trên thanh trên cùng. CMS hỏi lại bằng hộp Xoá mục này?; bấm Xoá vĩnh viễn để xoá, Huỷ để thôi.
- Xoá là không lấy lại được từ giao diện.
- Trước khi xoá, CMS chụp lại bài một lần cuối vào lịch sử. Nếu xoá nhầm, nhờ dev dựng lại từ bản chụp đó.
- Bài đã xuất bản mà xoá thì mọi đường dẫn tới nó dẫn tới trang lỗi.
Lịch sử phiên bản
Mỗi lần bạn tạo, lưu, xuất bản, gỡ hay xoá, CMS ghi lại một bản: toàn bộ bài lúc đó, ai làm, làm lúc nào. Người làm là email bạn dùng để đăng nhập.
Bấm Lịch sử trên thanh trên cùng để mở khung Lịch sử phiên bản ở bên phải. Mỗi dòng có:
- Một nhãn cho biết bản đó sinh ra từ việc gì: Tạo, Sửa, Xuất bản, Gỡ hoặc Xoá.
- Ngày giờ, và chữ mới nhất ở bản trên cùng.
- Email người làm.
Bấm vào một dòng để mở ra xem tiêu đề, slug, ngôn ngữ, trạng thái, tóm tắt và đầu thân bài của bản đó.
Để quay về một bản cũ, mở bản đó và bấm Nạp vào trình soạn. CMS chép bản đó vào trình soạn mà chưa ghi gì cả. Bạn xem lại, sửa thêm nếu cần, rồi bấm lưu. Lần lưu này cũng thành một bản mới, nên không bản nào bị mất. Nếu bài đang xuất bản, lưu là thay ngay bản trên www, như ở Sửa bài đã xuất bản.
Hiếm khi một bản cũ không đọc được. Khi đó dòng ấy ghi Không đọc được bản này và chỉ hiện dạng thô. Báo dev nếu bạn cần lấy lại bản đó.